help mee!

met het renoveren van het Batz-orgel Petruskerk Woerden

Wat moet er gebeuren?

Het gaat om allerlei noodzakelijk onderhoud en ook het pijpwerk zal worden aangepakt. Dit kan als volgt worden samengevat.

  1. Klaviatuur en mechanieken: allerlei stelmoertjes zijn uitgedroogd en bij het indrukken van de toetsen en pedalen fungeert niet meer naar boren (ongelijke toetsdruk). Ook de manuaalkoppel moet worden gerenoveerd.
  2. Windvoorziening: Het leer van de vijf spaanbalgen is behoorlijk uitgedroogd. Bovendien zijn in 1971 slechts drie van de vijf balgen hersteld. De overige twee zijn toen buiten gebruik gesteld en niet hersteld. Zij verkeren thans in zeer slechte staat. Een goede windhuishouding is essentieel voor de pijpaanspraak en dus voor de klankkwaliteit.
  3. Windladen: Bij de restauratie van 1971 zijn de windladen voorzien van systeemringen. Helaas is de levensduur van deze ringen beperkt en hebben zij een nadelige invloed op de pijpaanspraak door de veranderde windtoevoer.
  4. Pijpwerk: (a) Noodzakelijk onderhoud pijpwerk (regulier onderhoud eens in de veertig jaar) en (b) Aanpak dunwandigheid (inwendig verbinden van de wanden van de frontpijpen) om tot klankherstel te komen: in 1971 wist men dat de klank aanzienlijk verbeterd zou kunnen worden, maar de technische kennis om dit te afdoende te kunnen bereiken ontbrak nog en daarom is dit toen – gelukkig – niet gebeurd. Inmiddels is de techniek aanzienlijk verbeterd en kunnen de frontpijpen zo hersteld worden, dat de klank volledig teruggebracht kan worden naar de oorspronkelijke situatie. Naast het klankherstel zal dit ook leiden tot een langere levensduur van de pijpen.

Na de restauratie zal het orgel weer prachtig klinken op basis van de originele klank uit 1768. Het kan dan vergeleken worden met het fraaie orgel in de Hervormde Gemeente te Benschop (gerestaureerd volgens dezelfde principes) en zelfs met een orgel van internationale allure als dat in de Evangelisch Lutherse Kerk in Den Haag. Beide genoemde orgels zijn ook van ‘vader’ Bätz.

De belangrijkste subsidieverstrekker (de provincie, zie hierna) acht het klankherstel een zeer waardevol onderdeel van de restauratie. Ook het college van kerkrentmeesters acht het klankherstel een goede keuze, waarbij het zich uiteraard uitvoerig heeft laten voorlichten door de orgeladviseur. Het orgel in de Petruskerk zal hierdoor weer in oorspronkelijke staat hersteld worden.

DOWNLOAD HIER HET RESTAURATIEPLAN

Begroting

De kosten van de renovatie zijn begroot op ruim 250.000 euro. Er is dus veel geld nodig om een en ander te kunnen realiseren. We zijn blij dat de Provincie Utrecht de helft van de kosten bijdraagt uit het fonds erfgoedparels. Ook enkele andere fondsen hebben al subsidies toegezegd. De volledige begroting die inzicht geeft op de dekking van de kosten is als volgt:

Toelichting op de begroting:

• De kosten zijn conservatief ingeschat (inclusief stelposten) en zullen niet hoger worden.

• Wij zijn uiteraard zeer dankbaar voor de bijdrage van de provincie (50% van de kosten).

• De Hervormde Gemeente draagt bij uit haar vermogen; voor een belangrijk deel zijn hiervoor al in het verleden reserveringen opgenomen. De restauratie zal nadrukkelijk geen effect hebben op onze lopende begroting of op bijdragen aan pastoraat e.d.

• De gemeente zal betrokken worden om via een sponsoractie een financiële bijdrage te leveren.

De kerkrentmeesters realiseren zich dat dit om grote bedragen gaat. Wij hebben ons daarom ook grondig voorbereid, laten adviseren en hebben bijna anderhalf jaar gesprekken hierover gevoerd. Wij zijn blij en dankbaar voor alle toezeggingen.

De restauratie wordt ondersteund door